Hangjongeren (ofwel hangjeugd) zijn jongeren die langdurig op een bepaalde plaats in de openbare ruimte verblijven (rondhangen).

De hangplek die men hiervoor uitkiest is vaak een centrale plaats in een wijk, zoals een winkelcentrum of speelplaats. Men zit of staat daar te praten, soms onder het genot van bier of frisdrank, en snoep of chips (of sigaretten of een joint of andere drugs) al of niet met draagbare popradio. Op de hangplek worden verworvenheden geshowd, vaak vinden de eerste schuchtere verkenningen van leeftijdgenoten van de andere sekse plaats.

Het rondhangen kan worden afgewisseld met activiteiten, zoals het rondrijden op bromfietsen of het spelen met skateboard of voetbal. In de dagen voor de jaarwisseling wordt het gekochte vuurwerk uitgetest.

Hoewel het verschijnsel van de rondhangende jeugd zeer oud is, is het de laatste decennia als een probleem gedefinieerd. Buurtbewoners, vooral ouderen, ervaren overlast in de vorm van lawaai en ergernis over achtergelaten rommel, of voelen zich onveilig in nabijheid van de jongeren.

In Rotterdam wordt sinds 2006 op het Zuidplein geëxperimenteerd met voor jongeren irritant zoemgeluid uit luidsprekers, dat ertoe moet leiden dat de jongeren hun hangplek verlaten.

Op een aantal plaatsen in Nederland heeft de overheid officiële hangplaatsen gecreëerd op locaties die weinig omwonenden last bezorgen. Het lukt echter niet altijd de jongeren naar de gewenste plek te krijgen, net zomin als men een biotoop van een populatie zoogdieren of vogels naar believen kan verplaatsen.

Recent is het fenomeen van de hangouderen of hangbejaarden. Dat zijn ouderen die bijeenkomen in een winkelcentrum of horeca-gelegenheid, weinig consumeren, en de sfeer naar het oordeel van winkeliers of uitbaters negatief beïnvloeden. Het verplaatsen van de hangouderen is echter, net als van de hangjongeren, vaak niet zo eenvoudig.

"Stadslezing" Lelystad.

DEMOCRATIE NIET AANGEBOREN

Micha de Winter, VU-professor Pedagogiek, begon de "Stadslezing" dinsdagavond 16-1-2007 in de Lelystads raadszaal met de vraag: wat te doen aan probleemjongeren? Een bezoekster antwoordde meteen: hen niet als zodanig stigmatiseren, maar ze laten ervaren wat ze wel kunnen, o.a. door learning by doing.

Volgens De Winter inderdaad: het gevoel van connectedness, zich verbonden voelen met de samenleving, er trots op zijn dat je ertoe doet en ook dat er iets van je verwacht wordt, komt tot stand door met jongeren "om de tafel" te gaan zitten om ze "uit te dagen zelf verantwoordelijkheid te dragen". Zelf relativeerde hij: dan vragen ze soms om een skatebaan maar als daar na drie jaar eindelijk een plek voor is gevonden dan zijn ze al lang gevlogen.

Vroeger was opvoeden: het breken van de wil van het individu.

Nieuw in de geschiedenis is dat we nu willen opvoeden tot zelfstandige individuen. Dit is echter doorgeschoten tot het te veel op de troon zetten van de individualiteit, met veronachtzaming van het algemeen belang voor de democratische samenleving.

Democratie is er volgens Mischa de Winter voor bedoeld dat we allemaal onszelf mogen zijn, en toch gelijkwaardig met elkaar blijven samenleven, al vinden we het ook niet leuk dat we zo verschillend zijn.

De Winter zag op straat een kleuter die met de middelvinger omhoog van een andere kleuter eiste: "Respect man, respect!"

Vreedzame omgang leer je volgens hem dan ook niet op straat. Een conflict democratisch oplossen moet geoefend worden door overal (scholen, buurthuizen) jongeren erbij te betrekken eigen verantwoordelijkheid te nemen.

Na de Tweede Wereldoorlog riep men "dat nooit weer". En daarom was democratie volgens Prof. De Winter vanzelfsprekend, maar in deze tijd is er weer veel reden om de democratie te verdedigen, bijvoorbeeld tegen het fundamentalisme.

Ook volgens het boek "De Pedagogiek van de Hoop" draait het erom dat jongeren een perspectief krijgen van hoe hun leven eruit zou kunnen gaan zien, waarbij ook hun ouders moeten leren wat actief burgerschap impliceert, daar dit niet is aangeboren. Jongeren willen vaak iets wat wat op dat moment toevallig in hun belang lijkt te zijn. En opvoeders zijn tegenwoordig bang dat zij liefde missen als zij de zin van het kind niet doen. Liefde is ook essentieel, maar even essentieel noodzakelijk is volgende De Winter het durven stellen van grenzen.

Speerpunt is volgens hem tevens dat verschillende groepen elkaar kunnen ontmoeten om in gesprek te raken ter voorkoming van segregatie. Als we jongeren geen faciliteiten en stageplaatsen bieden, die hen helpen zich aan de samenleving te binden, dan moeten we niet gek staan te kijken als ze zich verzetten door het veroorzaken van problemen, meent de prof.

Op de voorste rijen zaten uitgenodigde probleemjongeren die moesten lachen toen De Winter een voorbeeld gaf van ontbrekend normbesef. Hij heeft namelijk vrijwillig in de gevangenis plaatsgenomen als bajesklant en daar tijdens het luchten gevraagd: wat denken jullie nou hoe het voor een oude dame is als je haar tasje rooft? Antwoord: "Het was haar eigen schuld want ze liep ermee te zwaaien en bovendien zat er maar weinig in."

Een oudere bezoeker stond op om de jongeren op de man af te vragen, in plaats van ze te stigmatiseren, wat zij in het afgelopen jaar nou gedaan hebben waarover ze trots kunnen zijn. Het bleek dat ze hebben meegewerkt aan het laten draaien van een huiswerkklas en dat er een sportrecord is gebroken.

Een vertwijfelde jongerenwerkster meldde dat zij inderdaad zelf ook met jeugd om de tafel is gaan zitten en op de vraag wat die wilde bleek dat te zijn: vaker een biertje gaan drinken (terwijl alcohol juist het grote probleem vormde).

Het was tijd voor de laatste vraag: als je levenslang wordt "opgevoed" voor TV's en beeldschermen waar nonstop een moddervloed geweld vanaf druipt, werkt dit dan niet veel normatiever, en is dat geen sterkere macht, dan het bepleite jongerenoverleg teneinde conflicten democratisch op te leren lossen?

De Winter erkent dit probleem zonder verzeild te willen raken in een dictatuur die mediageweld verbiedt. Hij acht het de taak van de ouders normatieve grenzen aan te reiken.



Samengevat vond ik het een aardige avond met hier en daar prietpraat. De spreker lijkt duidelijk te geloven in een maakbare samenleving. Ik vroeg me af of het niet willen "stigmatiseren van probleemjongeren" geen ontkenning is, daar een probleem ter oplossing eerst benoeming vergt. De suggestie dat je eigenlijk in een slachtofferrol zit als de 'samenleving onvoldoende keuzemogelijkheden biedt' en dat we "dan niet gek moeten opkijken als..." is op zichzelf ook een vorm van stigmatisering. Een subtiele uitnodiging tot vleugellam blijven en nog goed bedoeld ook? Ik vroeg me af als je 'voor een dubbeltje geboren' wordt, of je nou echt op deze manier makkelijker een kwartje wordt.

Ik had het gevoel dat er veel sterkere machten spelen dan pedagogische kunstgrepen die te elfder ure worden toegepast, maar ik weet niet welke. "De Tijdgeest" of zo. Wat te denken van eeuwenlange onderdrukking uit vorige levens? In de huidige "tolerante samenleving" komt dan alle agressie naar buiten in zijn grimmigste, meest monsterlijke gedaante.

PIM PEINS

Ik heb weinig dieper contact met jongeren, maar naar valt aan te nemen zijn de uitersten: leraren bedreigen als ze onvoldoendes geven enerzijds, tot getalenteerde leerlingen die les leuk vinden en positief staan tegenover school.

Ikzelf heb geen kinderen (gewild) en ik ervaar trouwens: kinderen zijn hinderen. Ik ken maar weinig leuke. In de Jaren 60 had ik last van de autoritaire school en ouders, nu heb ik veeleer last van autoritaire jongeren, lees: egoïstische horken. Het principe is eender: ik wil een vrije privésfeer zonder anderen te storen. Maar volgens mij zijn de anti-autoritaire trends doorgeschoten naar het andere uiterste.

Mijn hemel, bij de nog niet lang ingeburgerde benaming "hangjongeren" moet ik zo vaak fronsend/grijnzend in stil ontzag terugdenken aan de jeugdwerkleider van mijn jeugd, ene meneer Stigter.

Vanaf 1962 draaide er onderin de kerk een instuifprogramma voor 'junioren' en 'senioren' (deze laatste waren van rond de meerderjarige leeftijd) onder de naam "ontmoetingscentrum". Dit goedgeoliede grondig voorbereide, educatief getoonzette, recreatieve programma bood elke week weer een volkomen nieuwe thematische activiteit, met een vanzelfsprekendheid als waarmee appels van de bomen vallen.

Ik moet daar altijd aan denken als ik op straat het armzalige rudiment zie staan van een 21e eeuws "ontmoetingscentrum", namelijk zo'n open picknickbank, maar dan met een afdak erboven, bedoeld voor 'hangjongeren' die toch ergens heen moeten om te gaan zitten drugsgebruiken. De stad bruist gerust wel van verenigingsleven, maar "er is niks voor jongeren". Bedoeld: geen permanent lawaaicentrum/disco. Hoe draai je zulke geestelijke armoede terug?

Ferry Bieder

Veel oudere jongeren willen zelf niet zo veel. Sport is een mogelijkheid, maar wie daar niks aan vindt heeft eigenlijk maar weinig. Ik ben taxi-chauffeuse, maar als ik burgemeester was dan liet ik ergens aan de rand van de stad een grote discotheek neerzetten. Gewoon in het buitengebied, waar je verder bijna niks hebt. Dan hoef je alleen genoeg parkeerplaatsen of goede busverbinding te hebben en de meeste jongeren zijn tevreden. Het mooie aan deze oplossing is dat de discotheek buiten de stad staat. Het probleem is nu eenmaal dat je de jeugd toch niet kan tegenhouden. Maar als ze zich toch willen klem drinken of weet ik veel wat voor lawaai sigaretten of drugs, dan kun je die overlast maar beter buiten houden. Want daar hebben andere mensen er last van. Ik vind het ook vervelend als er bij mij voor de deur een groepje staat dat erg veel geluid maakt. Mijn dochter Kirsten gaat nu ook richting die leeftijd. Er vinden bijna nooit leuke activiteiten voor jongeren plaats. Dus wat moeten die kinderen?

Mevr. M.Derksen

Laten we ophouden onszelf wijs te maken dat ouderen de jeugd altijd hebben gegispt dus dat het nu ook meevalt. Zoals in de aflevering van "Andere Tijden" van 22-1-2009 over ontaardende jongeren. Zo was daar ook weer die evergreen uit de Griekse oudheid (een antieke grijzaard vitte al op de jeugd) om te bewijzen dat bejaarde zeikerds eeuwig hebben bestaan, dus dat er nu ook niks fout gaat met de jeugd van tegenwoordig. En in de jaren 50 waren er immers net zo goed baldadige bendes? Je zag in die TV-aflevering film dat een paar raddraaiers onverwijld door een voorbijganger tot de orde werden geroepen.

Waarom zeiden ze daar eigenlijk niet eerlijk bij dat dit zo iemand nu licht zou doen belanden in een ziekenhuisbed of een doodskist? Zijn de makers van Andere Tijden daarvoor soms te links?

Werden hulp door ambulance of heilssoldaat of onvoldoendes uitgedeeld door een leraar dan vijftig jaar geleden net zo goed beantwoord met bizarre agressie zowel door de jongere als door zijn ouders?

Ontgaat het zulke TV-makers nou echt dat we tegenwoordig leven in andere tijden?

In Hoorn werd afgelopen week een ware cursus "Omgaan met hangjongeren" georganiseerd.

In deelgemeente Blokker om exact te zijn. Op NOS Headlines was een tenenkrommend verslag van deze trieste gebeurtenis te aanschouwen. Wat er dan zo dramatisch aan was? Men leerde hier de leergierige aanwezigen vooral vriendelijk te blijven tegen lastige sujetten op bankjes op hoeken van straten en daarbij begrip te tonen voor de situatie van deze buurtterroristen.



Een van de opvallendste uitspraken op deze bewuste avond was toch wel die van een uiterst vriendelijk ogende heer. Een geluk bij een ongeluk voor hem, dat zijn naam per abuis niet werd vermeld in het leeg gebleven tekstbalkje onder zijn verschijning. Deze beste man wist namelijk hoe een en ander in elkaar stak binnen dergelijke groepen; wanneer een der hangende randdebielen namelijk "hoer" roept naar een passerende voorbijgangster dan is hij slechts op zoek naar een verzetje en bedoelt hij het niet als een zware belediging, aldus de man. Het bijbehorende spugen naar deze dame in kwestie zal dan ook wel slechts bedoeld zijn om de stoep van iets meer glans en te voorzien.



Het ongeloof zulks werd nog groter toen ik een hilarisch rollenspel zag. Eerst dacht ik een slecht uitgevoerde klucht te aanschouwen. Vol spanning wachtte ik dan ook op het publiekelijke lachsalvo dat toch onherroepelijk op dit stuk zou moeten volgen. Het tegendeel bleek helaas waar. Men ging grondig analyseren wat de betreffende buurtbewoners fout deden! Er werd daadwerkelijk gezegd dat men deze jongeren in het holst van de nacht niet moest lastigvallen wanneer zij voor geluidsoverlast zorgden!

Men adviseerde zelfs de door de groep gemaakte rommel zelf op te ruimen. Goed voorbeeld zou immers doen volgen. Verder van de werkelijkheid kan men in ons land toch niet meer geraken?

Terwijl het wederom oorverdovend stil bleef omtrent het heikele onderwerp van hangjongeren tijdens ´gehaktdag’ in politiek Den Haag, neemt de frustratie onder de geterroriseerde bevolking toe.

Gezeur van de zogenaamde ’slachtoffers’ aangaande het ontbreken van buurthuizen, de invoering van buurtcoaches en het misplaatste gevoel van onbegrepen zijn lijkt nu zelfs haar vruchten af te werpen. De stap van verveling naar buurtterreur gaat er bij mij echter niet in.



Gelukkig kunnen de jongeren ongestoord doorgaan met hun misdragingen. De Nederlandse elite lijkt namelijk totaal gehersenspoeld door het linkse ideaal van eeuwig pappen en nathouden. Het genoemde syndroom als triest gevolg. Het is blijkbaar zover gekomen dat hangjongeren het slachtoffer zijn geworden van het nachtelijke gezeur van de rest van de buurtbewoners.

Je zult ook maar op een bankje hangen voor het raam van een slapende buurtbewoner en dan ook nog eens lastiggevallen worden door deze zelfde persoon met de vraag of het wellicht wat zachter kan. Tja, dan ben je wel genoodzaakt met verbaal dan wel fysiek geweld duidelijk te maken dat jij niet gestoord wenst te worden, tijdens het hangen zo midden in de nacht!

Pim Gillissen

Hoogfrequent geluid geeft gehoorklachten. Klachten zijn o.a. tinnitus (oorsuizingen), hoofdpijn en oorpijn. Volgens medische boeken is hoogfrequent geluid schadelijker dan normale geluiden. Meer informatie kunt u vinden op www.pieptonen.nl

Zie ook www.rhinegroep.nl